อ่านทฤษฎีสังคมวิทยา (A COMPANION TO SOCIOLOGICAL THEORY)

คำว่า "ทฤษฎี" มักชวนให้นึกถึงสิ่งที่เป็นนามธรรมจับต้องได้ยาก และใช้ในความหมายว่าห่างไกลจากความเป็นจริง ห่างไกลจากชีวิตประจำวัน และไม่ช่วยให้การทำสิ่งต่างๆ บรรลุเป้าหมาย

"วิชาทฤษฎี" ดูเดหมือนเป็นการทำวามเข้าใจแนวคิดยากๆ ของผู้ชายชาวตะวันตกที่ตายไปนานแล้ว มุ่งอธิบายสังคมอื่น ในช่วงเวลาอื่น จนชวนสงสัยว่าความคิดของคนเหล่านั้นจะช่วยให้เข้าใจโลกทางสังคมร่วมสมัยได้อย่างไร

"การเรียนทฤษฎี" ดูจะเป็นเพียงการนำความรู้ยิบย่อยไปผลิตซ้ำอย่างตรงตัวในฐานะ "ทฤษฎีของงานวิจัย" ไม่ได้นำไปสู่การปรับเปลี่ยนโจทย์และการออกแบบการวิจัย การเรียนทฤทฤษฎีจึงมักถูกมองว่าเหมือนเป็นการขี่ช้างจับตั๊กแตน คือลงแรงมากแต่ได้อะไรกลับมาน้อย

ข้อเขียนสั้นๆ นี้ไม่ได้ต้องการล้มล้างความเชื่อเกี่ยวกับทฤษฎีที่กล่าวมาข้างต้นทั้งหมด แต่ต้องการชี้ให้เห็นความเกี่ยวข้องและประโยชน์ ตลอดจนความเกี่ยวพันอย่างแยกไม่ออกระหว่างทฤษฎีกับการวิจัย เพื่อใ้ห้เข้าใจความหมายของทฤษฎีและชี้ให้เห็นว่าทฤษฎีเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันอย่างใกล้ชิดกว่าที่เราคิด