คำขวัญ
"เข้าใจเรา เข้าใจเขาเข้าใจโลก" ดูจะเหมาะกับสถานการณ์ บ้านเมืองยามนี้ ไม่ว่าจะเป็น ชายแดนอีสานใต้ หรือชายแดนภาคใต้
หนังสือ "บุหงารายา ประวัติศาสตร์จากคำบอกเล่าของชาวมลายู" โดย ผศ.ดร.ชุลีพร วิรุณหะ จากภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ที่ได้รับทุนสนับสนุนการจัดพิมพ์จากโครงการตำราและหนัง คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร นำเสนอเรื่องราวของชาวมลายู ผ่านบทวิเคราะห์เกี่ยวกับงานเขียนพื้นเมืองของชาวมลายูในประเทศมาเลเซีย ได้อย่างน่าตื่นตาตื่นใจทั้งในเชิงวิชาการและในการเปิดโลกทัศน์เกี่ยวกับสังคมวัฒนธรรมประเทศเพื่อนบ้านของเรา
ที่สำคัญ ประวัติศาสตร์รวมของชาวมลายูมีขึ้นมาก่อนแนวคิด "รัฐชาติ" จะเข้ามากำหนดพื้นที่ประเทศดังนั้น จึงเป็นบทสะท้อนวิถีชาวมุสลิมทางภาคใต้ของประเทศไทย รวมถึงสะท้อนประวัติศาสตร์ความสัมพันธ์ระหว่างสยามกับอาณาจักรบนคาบสมุทรมลายูอย่างมีในสำคัญ
ผู้เขียนขลุกอยู่กับงานวิจัยด้านเอกสารพื้นเมืองมลายูนานกว่า 20 ปี และตัดสินใจเลือกวรรณกรรมประวัติศาสตร์ 5 ชิ้นมาวิเคราะห์ ได้แก่ ซจาเราะห์ มลายู, ตุท์ฟัต อัล นาฟิล์, ฮิกายัต อับดุลเลาะห์, ฮิกายัต ปัตตานี และฮิกายัต มรงมหาวังสา
วรรณกรรมประวัติศาสตร์ชิ้นที่น่าสนใจที่สุดในเล่ม คือ "ฮิกายัต ปัตตานี" ผู้เขียนระบุว่า เอกสารนี้เตือนใจคนอ่านว่า ปัตตานีและสยามในอดีตต่างมีพัฒนาการตามพลวัตของประวัติศาสตร์ที่คู่ขนานกัน ความต้องการของสยามไม่ใช่ปัจจัยเดียวที่กำหนดความเป็นไปของปัตตานี การใช้ปัตตานีเป็นศูนย์กลางของการศึกษาแทนที่จะใช้สยามเป็นศูนย์กลาง ทำให้รู้ว่าอัตลักษณ์หรือตัวตนของท้องถิ่นนี้แสดงออกได้ในหลายมิติ ปัตตานีมีกลวิธีและกุศโลบายของตนเองในการดำเนินวิถีทางการเมืองเหตุนี้จึงไม่มีคำว่ามิตรแท้หรือศัตรูถาวร
คุณคำของหนังสือเล่มนี้ตอกย้ำความสำคัญของแนวคิด "ท้องถิ่นศึกษา" ที่ช่วยเปิดโลกทัศน์การรับรู้ทางประวัติศาสตร์
|